Energiehaven IJmuiden: belangrijke schakel in energietransitie

  • 10 maart 2026

Om aan de landelijke klimaatambities te voldoen, moet 21 Gigawatt (GW) aan offshore windparken geïnstalleerd zijn in 2030 en in 2050 zelfs 70 GW. Een belangrijk op te lossen knelpunt om deze ambitie te realiseren is het tekort aan installatiehavens. Decisio heeft een maatschappelijke kosten-batenanalyse (MKBA) uitgevoerd naar de Energiehaven bij IJmuiden. Hieruit blijkt dat de Energiehaven een aantrekkelijke locatie voor een offshore installatiehaven en een maatschappelijk rendabele investering is.

Aantal geschikte havens voor installatie offshore windparken daalt

Er zijn steeds minder havens geschikt voor de installatie van offshore windparken omdat windturbines steeds groter worden. Terwijl de vraag naar installatiehavens toeneemt, komen investeringen in heel Europa langzaam van de grond door schaarse ruimte, onduidelijkheid over toekomstige windparklocaties en lange procedures. Een tekort aan installatiehavens is daarmee een serieus risico voor het tempo van de energietransitie en het behalen van de klimaatdoelstellingen.

Voormalige slibdepot Averijhaven biedt kansen

De voormalige Averijhaven bij IJmuiden is een te ontmantelen slibdepot van Rijkswaterstaat. Het is een van de meest gunstig gelegen locaties in Nederland voor de installatie van toekomstige windparken. Havenbedrijf Amsterdam, Zeehaven IJmuiden, gemeente Velsen en Provincie Noord-Holland zien daarom kans om het slibdepot te ontwikkelen tot installatiehaven voor offshore windparken.

MKBA laat zien: investering in Energiehaven is maatschappelijk rendabel

Private investeerders zijn terughoudend met de ontwikkeling van installatiehavens: installaties van windparken zijn projectmatig, de activiteit is relatief nieuw en contracten met windparkontwikkelaars kunnen pas worden afgesloten nadat een haven daadwerkelijk gerealiseerd is én bekend is wie het windpark gaat ontwikkelen. Maatschappelijk blijkt de investering in de Energiehaven rendabel. Op dit moment is in Nederland alleen de Eemshaven in Groningen geschikt om de meest moderne windparken te installeren. Deze haven heeft geen ruimte voor uitbreiding van haar activiteiten. De gunstige ligging van de Energiehaven ten opzichte van de Eemshaven zorgt ervoor dat bespaarde vaarkosten het verwachte financiële tekort compenseren. De versnelling van de energietransitie levert mogelijk nog veel grotere baten op, maar deze zijn lastig te kwantificeren. Hoe sneller de haven gerealiseerd wordt, hoe groter de bijdrage aan de energietransitie en het behalen van klimaatdoelen.

Meer informatie

Klik hier voor het volledige rapport.

Heeft u vragen? Neem dan contact op met Menno de Pater (m.depater@decisio.nl) of Peter Haanen (p.haanen@decisio.nl). U kunt ook telefonisch contact opnemen via 020 670 05 62.

Update: inmiddels is het project, op basis van de maatschappelijk-economische onderbouwing, de ontwerpfase ingegaan. Voor de actuele stand van zaken van dit project zie: https://www.noord-holland.nl/Onderwerpen/Klimaat_Energie/Projecten/Energiehaven

Zie ook