In opdracht van het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat stelde Decisio een methodiek op waarmee de regeldruk van (voorgenomen) wet- en regelgeving kan worden berekend. Dit geeft inzicht in hoeverre wet- en regelgeving leidt tot extra regeldruk voor het bedrijfsleven. In deze opdracht is de methodiek vervolgens toegepast om de regeldruk te berekenen van veiligheidswetgeving voor de omgang met gevaarlijke stoffen (Publicatiereeks Gevaarlijke Stoffen). De methodiek is echter ook goed toepasbaar in andere beleidsterreinen.
Regeldruktoets voor omgang met gevaarlijke stoffen
De Publicatiereeks Gevaarlijke Stoffen (PGS) schrijft voor hoe bedrijven in Nederland dienen om te gaan met gevaarlijke stoffen. Nieuwe en gewijzigde PGS’en moeten worden opgenomen in de Omgevingswet via een wetswijziging. Bij wetswijzigingen moet worden getoetst op regeldruk. Een PGS is een set maatregelen die van toepassing is op bedrijven die met een bepaalde gevaarlijke stof werken. Deze PGS’en lopen zeer uiteen; er is bijvoorbeeld een PGS voor de opslag van verpakte gevaarlijke stoffen, een PGS voor de opslag van lithiumhoudende energiedragers (van toepassing op bedrijven die met oplaadbare accu’s werken) of een PGS voor multi-energiestations (zoals tankstations waar je ook elektrisch kunt laden).
De regeldruktoets helpt beleidsmakers en politici te borgen dat er niet onnodig veel regeldruk bij het bedrijfsleven terecht komt. Daarnaast geeft de toets een beeld van welke maatregelen binnen een PGS het meest impact hebben op het bedrijfsleven. Het terugdringen van regeldruk is een van de speerpunten van het huidige kabinet (Schoof) om de Nederlandse economie te versterken.
In Nederland ziet het Adviescollege Toetsing Regeldruk (ATR) toe op de regeldrukkosten van voorgenomen wijzigingen in wet- en regelgeving. Dit zijn de extra kosten die bedrijven of burgers moeten maken om aan de wettelijke verplichtingen te voldoen. Het gaat daarbij om opgelegde handelingen en investeringen.
Stapsgewijze aanpak
Het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat heeft – als opsteller van PGS’en – Decisio, Sweco en A-risc gevraagd om een methodiek op te stellen waarmee regeldrukkosten van PGS’en kunnen worden berekend. Het resultaat is een werkwijzer met bijbehorend rekenmodel, waarbij wordt uitgegaan van de door ATR opgestelde uitgangspunten. Vervolgens heeft Decisio de opgestelde methodiek toegepast op tien PGS’en.
De werkwijze bestaat uit een aantal stappen. Eerst gaat het om het bepalen van het aantal en de verschillende typen bedrijven die onder een PGS vallen. Ook het formuleren van antwoorden op vragen over nut en noodzaak van regelgeving, alternatieve regelgeving en uitvoerbaarheid horen bij de eerste stap. Het in kaart brengen van alle bedrijven kan het best al worden gedaan bij het opstellen van een PGS. In de volgende stap wordt nagegaan welke maatregelen voor extra regeldrukkosten zorgen. Maatregelen die al elders (bij wet) zijn verplicht en maatregelen die zijn ‘ingebakken’ in het bedrijfsproces (business as usual) worden uitgefilterd en er wordt rekening gehouden met overlap met andere PGS’en. Van de overgebleven maatregelen worden vervolgens de regeldrukkosten berekend voor handelingen en investeringen. Bij handelingen wordt gekeken naar frequentie, tijdsduur en functieniveau van de werknemer die de maatregel uitvoert. Bij investeringen wordt gekeken naar investeringskosten, de afschrijvingstermijn en eventuele restwaarde.
Methodiek is breed toepasbaar
De methodiek is opgesteld in de context van gevaarlijke stoffen. Desalniettemin zijn de algemene uitgangspunten van het ATR leidend geweest in het opstellen van de methodiek. Dat maakt dat deze ook goed toepasbaar is voor het berekenen van regeldrukkosten op andere beleidsterreinen.
